Home

 

Welkom op deze site, geheel gewijd aan het leven en werk van Caspar van Wittel. Een initiatief van de Stichting Vrienden van Caspar van Wittel, Amersfoort.

Caspar van Wittel – Een ten onrechte vergeten schilder.
In Italië kent iedere scholier hem en worden zijn werken voor miljoenen verkocht. Wie echter in ons land zijn naam laat vallen, zal bijna altijd te horen krijgen: “Nooit van gehoord”. Vrijwel alle grote musea in Europa zoals het Louvre, het Prado, de Hermitage, Capitolina in Rome en het Kunsthistorisches Museum in Wenen, hebben werken van Van Wittel, maar veel is ook in particulier bezit. Vooral bij Italiaanse prinsen en hertogen in hun palazzi, maar ook bij Engelse Lords in hun estates, omdat in de 18e eeuw veel adellijke jonge mannen uit dat land op de zgn. Grand Tour naar Italië gingen, vanwaar ze schilderijen mee naar huis namen. Pas in 2017 kon het eerste schilderij in Nederlands bezit verworven worden en tentoongesteld in Museum Flehite, het Gezicht op Amersfoort, een gouache uit ca. 1712.

De schilder Jasper Adriaansz. van Wittel werd omstreeks 1652/53 geboren in Amersfoort. Wereldwijd is hij overigens meer bekend onder de naam Caspar van Wittel of de naam waarmee hij in het Italië van de zeventiende eeuw bekend werd: Gasparo Vanvitelli.

Hij bracht zijn jeugd door in Amersfoort waar hij zijn opleiding volgde bij Matthias Withoos (1627 – 1703). 
Rond zijn twintigste levensjaar vertrok hij naar Italië, waar hij zich ging toeleggen op het schilderen van stadsgezichten. 
Hij wordt daar gezien als de grondlegger van een nieuwe stroming in de Italiaanse schilderkunst: het Vedutisme (een veduta is een stadsgezicht) en daarmee als een belangrijk vernieuwer.

Van Wittel’s werk werd in Italië al snel populair vooral bij de adel en hoge geestelijkheid. Prinsen, hertogen en kardinalen liepen bij hem de deur plat en via zijn huwelijk met Anna Lorenzani wist hij door te dringen tot de culturele elite van componisten en ‘literati’. 

Zoon Luigi Vanvitelli werd als architect van o.a. het paleis van Caserta bij Napels, zo mogelijk nog beroemder dan zijn vader. 

In Nederland is Caspar van Wittel tot nu toe onbekend gebleven, maar in Italië, het kunstland bij uitstek, wordt hij volgens een bekende encyclopedie gezien als de derde grote Nederlandse schilder uit de 17e eeuw, uiteraard na Rembrandt en Vermeer, maar vóór  Frans Hals, Jan Steen, Jacob van Ruysdael en alle anderen. Tevens is hij de grote inspirator geweest van de Venetiaanse schilder Canaletto.

Caspar van Wittel behoort tot de grote groep van zg. Italianisanten, kunstenaars die naar Italië trokken om daar inspiratie op te doen. De meeste Italianisanten keerden na enige jaren naar het vaderland terug. Een bekend voorbeeld hiervan is de schilder Jan van Scorel over wie gezegd wordt dat hij de Italiaanse Renaissance naar de Nederlanden bracht. Van Wittel is in Italië gebleven en deed het omgekeerde; hij heeft elementen van de Verlichting en de moderniteit van Nederland naar Italië gebracht. 

Lees verder:

Over de zoektocht naar Van Wittels bij particulieren

De uitstraling van Caspar van Wittel

Zijn jeugdjaren

De succesvolle familie Vanvitelli 

Doorgedrongen tot de hoogste kringen.

Jan van Scorel en Caspar van Wittel, evenbeelden en tegenpolen

Caspar van Wittel, een ten onrechte vergeten schilder, verschenen in COLLECT september 2011

AGENDA

TENTOONSTELLING MAESTRO VAN WITTEL – Hollandse meester van het Italiaanse stadsgezicht
26 januari – 5 mei 2019
Kunsthal KadE, Eemplein, Amersfoort
(Amersfoort-in-C)
Eindelijk is het dan zover: werken van Caspar van Wittel voor het eerst te zien in zijn geboortestad Amersfoort!
Zie: Caspar van Wittel terug in Amersfoort 26 januari – 5 mei 2019

CONCERT VANVITELLI TRIO
Eleonore Pameijer-fluit
Frank Pameijer-cello
Krijn Koetsveld-klavecimbel
met muziek uit de tijd van Vanvitelli in Rome
17 februari 2019, 16:00u
St. Aegtenkapel, ‘ t Zand 27, Amersfoort
Programma:
– Pietro Locatelli (1695-1764) Sonate
– Giovanni Battista Bononcini (1670-1747) 
Divertimento da camera
– Unico Wilhelm van Wassenaer (1692-1766) 
Sonate
– Antonio Vivaldi (1678-1741) Sonate
Voor meer informatie en kaarten bestellen klikt u hier.

LEZING
Caspar van Wittel, een Nederlands meester-schilder in Italië.
Miriam Kolk, kunsthistorica
19 februari 2019, 20:00u
Stad van Cahen, Muurhuizen 104, Amersfoort
Entree: € 7,50, OVF leden gratis
Voor meer informatie klik hier.
(Oudheidkundige Vereniging Flehite)

FILMPROGRAMMA
o.a. documentaire De Toorts – La vita bella di Caspar van Wittel van Jan Snoerwang en Albert Boersma (2017)
februari 2019
Filmtheater Lieve Vrouw, Lieve Vrouwestraat 13, Amersfoort

FOTOTENTOONSTELLING
Hedendaagse stadsgezichten door fotografen van Fotocollectief Keistad
februari 2019
Traverse NS-station, Amersfoort

GRAFITTI KUNSTWERK
Daniel van de Haterd
februari 2019
Caspar van Wittelplantsoen, Amersfoort

LEZING
Overzicht van de vader van de veduta
Mariska Doesburg
24 februari 2019, 11:30-12:30u
Kunsthal KadE, Eemplein, Amersfoort
Voor toegangskaarten en meer info klikt u hier.
(Vrije Academie)

LEZING
Overzicht van de vader van de veduta
Mariska Doesburg
20 april 2019, 11:30-12:30u
Kunsthal KadE, Eemplein, Amersfoort
Voor toegangskaarten en meer info klikt u hier.
(Vrije Academie)